Oto jedna z powtarzalnych klisz. Inne to: antyniemieckie bądź antyinteligenckie fobie Gomułki. Artykuł Krzysztofa Vargi „Zaczadzeni »Wiesławem«” w 43. numerze „Newsweeka” tych akurat klisz nie zawiera, za to prezentuje bezkrytycznie powielane stereotypy.
Władysława Gomułki nie mam zamiaru wybielać. Przeciwnie: obraz malowany przez Vargę mógłbym jeszcze przyczernić. Na przykład odpowiedzialnością Gomułki za krwawe represje lat 40. (bo o jego roli w grudniu 1970 r. wie każdy). Mógłbym też rzec, iż slogan „polska droga do socjalizmu” wymyślił nie Gomułka, ale Stalin. A jednak istota sprawy leży gdzie indziej.
Gomułka był jedynym przywódcą polskiej partii „komunistycznej”, jaki stanął na jej czele bez wiedzy lub wręcz bez zgody Moskwy. W przypadku pierwszym stało się tak z powodu aresztowania przez Gestapo szefa PPR, Pawła Findera – łączność z moskiewską centralą została wtedy zerwana. W przypadku drugim była to demonstracja antyradziecka, z którą Kreml długo nie mógł się pogodzić. Obie okoliczności – ta z listopada 1943 r. i ta z października 1956 – zyskały Gomułce opinię „narodowego komunisty”. Czyżby bez jego woli?
Gomułkę oskarżano o apodyktyczność, autokratyzm, upór. A przecież za tymi cechami krył się niezwykle silny charakter. „Sojusz polsko-radziecki” był dla niego – jako gwarancja polskich granic – wartością podstawową, nie przeszkodziło mu to jednak wykłócać się z Moskwą. Oparł się choćby Stalinowi! Nie godził się na jego politykę wobec Jugosławii, na jego Biuro Informacyjne Partii Komunistycznych i Robotniczych, na połączenie PPR z PPS według radzieckich wzorów. choćby całonocna rozmowa ze Stalinem w grudniu 1948 r. nie skłoniła go do wejścia w skład kierownictwa powstającej właśnie PZPR. Gomułka wiedział, czym
Post Siermiężne czasy Gomułki pojawił się poraz pierwszy w Przegląd.
