Święto jest przede wszystkim wyrazem uznania dla żołnierzy Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, zarówno tych pełniących w tej chwili służbę, jak i wszystkich, którzy wcześniej służyli w polskiej armii. To również dzień pamięci o poległych oraz o pokoleniach wojskowych, które walczyły o niepodległość i bezpieczeństwo kraju.
Data 15 sierpnia nie została wybrana przypadkowo. Nawiązuje do Bitwy Warszawskiej z 1920 roku, jednego z decydujących starć wojny polsko-bolszewickiej. W połowie sierpnia sytuacja odrodzonego zaledwie dwa lata wcześniej państwa polskiego była niezwykle trudna. Armia Czerwona dotarła na przedpola Warszawy, a dalsze istnienie niepodległej Rzeczypospolitej stanęło pod znakiem zapytania.
Walki rozgorzały m.in. w rejonie Radzymina i Ossowa. 15 sierpnia polskim oddziałom udało się odzyskać Radzymin, a dzień później rozpoczęła się ofensywa znad Wieprza. Manewr polskich wojsk doprowadził do przełamania sowieckich pozycji i zmusił przeciwnika do odwrotu. Zwycięstwo, które przeszło do historii jako „Cud nad Wisłą”, odwróciło losy wojny i pozwoliło Polsce obronić odzyskaną niedawno niepodległość.
Tradycja świętowania 15 sierpnia sięga II Rzeczypospolitej. W 1923 roku minister spraw wojskowych gen. Stanisław Szeptycki ustanowił tego dnia Święto Żołnierza. Miało ono przypominać o zwycięstwie z 1920 roku i być jednocześnie dniem oddania hołdu polskiemu żołnierzowi. Obchody kontynuowano także podczas II wojny światowej oraz w pierwszych latach po jej zakończeniu.
W okresie PRL tradycję przerwano, a święto wojska związano z inną datą – 12 października, rocznicą bitwy pod Lenino. Do 15 sierpnia powrócono po zmianach ustrojowych. Sejm przyjął 30 lipca 1992 roku ustawę ustanawiającą Święto Wojska Polskiego, a pierwsze centralne uroczystości po jego przywróceniu odbyły się jeszcze w tym samym roku przy Grobie Nieznanego Żołnierza w Warszawie.
Współcześnie 15 sierpnia łączy historię z teraźniejszością. Wojskowy ceremoniał, składanie wieńców i oddawanie honorów poległym przypominają o wydarzeniach sprzed ponad wieku, natomiast prezentacje jednostek i sprzętu oraz spotkania żołnierzy z mieszkańcami pokazują współczesne oblicze polskiej armii.
Święto Wojska Polskiego ma przy tym szerszy wymiar niż samo upamiętnienie Bitwy Warszawskiej. To dzień poświęcony ludziom, którzy zdecydowali się związać swoje życie ze służbą wojskową. Żołnierze uczestniczą dziś nie tylko w działaniach związanych bezpośrednio z obroną państwa. Są obecni podczas sytuacji kryzysowych, współpracują z wojskami sojuszniczymi, uczestniczą w szkoleniach i misjach, a także wspierają inne służby, gdy wymaga tego bezpieczeństwo kraju.
